Door Kees de Graaf op 21 januari 2016

Een crematorium in Ter Borch?

Het bestemmingsplan voor een crematorium in Ter Borch lag voor in de gemeenteraad. Onze fractie vond de onderbouwing maar matig. Ook kan de communicatie met de bewoners veel beter.

Laten we beginnen met een positief punt: het crematoriumgebouw en omliggend park kunnen een fraaie entree worden voor de wijk, als we de referentiebeelden mogen geloven. Ook de dood hoort bij het leven en zou op deze manier – als de referentiebeelden niet bedriegen – een mooie plek in onze gemeente kunnen krijgen. Onze fractie is ook niet tegen de bouw van een crematorium op zich. Of het daarvan komt is wat ons betreft echter nog wel de vraag. Zorgen hebben wij namelijk op twee hoofdpunten: de onderbouwing van het plan en de communicatie met de bewoners.

De onderbouwing van het bestemmingsplan rammelt, naar ons idee. Zo is de nut & noodzaak-paragraaf letterlijk overgenomen uit het marktonderzoek van de planindiener. Inclusief de slotzin: ‘Aan de gemeente Tynaarlo wordt geadviseerd een crematorium te laten ontwikkelen binnen de eigen gemeentegrenzen om de toenemende vraag van de eigen inwoners te kunnen invullen.’ Het bevreemdt ons dat in een publiek document letterlijk teksten van de betreffende marktpartij worden overgenomen. Helemaal omdat de gemeente zelf ook een belang heeft: de grondverkoop. Het college had hier op zijn minst een ‘eigen’ markttoets tegen aan kunnen zetten. Waarom is dit niet gebeurd?

Overigens is de grondovereenkomst al gesloten, verbazingwekkend nu het bestemmingsplan nog niet is vastgesteld. Altijd leuk natuurlijk om blije bestuurders in de krant te zien, maar waarom de haast? De wethouder ruimtelijke ordening is nog bezig haar traject af te ronden en ondertussen wordt de grond reeds verkocht. Waarom kan niet eerst de afronding van het bestemmingsplan worden afgewacht? Verder is de voorgenomen bouw van een tweede crematorium aan de overzijde van de A7 onvoldoende meegenomen in het marktonderzoek. De gemeente verwijst hier wel naar, maar geeft niet aan hoe de bouw van een crematorium van invloed is op het initiatief in Ter Borch.

Ook de manier waarop de Ladder voor Duurzame Verstedelijking is meegenomen komt niet overtuigend over. Deze Ladder moeten gemeenten gebruiken bij alle ruimtelijke plannen; het instrument dient om te bepalen of de ruimte in de gemeente efficiënt wordt gebruikt. Eerst moeten bestaande terreinen worden ingezet, dan pas mogen uitbreidingslocaties worden benut. Voor het crematorium overtuigt deze toetsing niet, vindt onze fractie. Eerst wordt betoogd dat deze ladder niet zou hoeven toegepast, dan weer wel – en wanneer dat vervolgens gebeurt, is het betoog niet helder.
Als wij zelf de Ladder voor deze locatie zouden invullen, dan ontstaat het volgende beeld:
1 is er voldoende regionale vraag? Dat mag betwijfeld worden, gezien de concurrentie aan gene zijde van de A7.
2 kan het project ook op een bestaande locatie worden gerealiseerd? Bijvoorbeeld op een herstructureringslocatie. Die vraag wordt niet beantwoord. Wel wordt gezegd dat het hier om ‘bestaand stedelijk gebied’ zou gaan, dat is natuurlijk kwestieus.
3 is de locatie met meerdere vervoersmogelijkheden te bereiken? OV gaat er niet komen, een fietspad waarschijnlijk evenmin en naar het transferium is het een kwartier lopen (als er al een voetpad komt).

Met andere woorden: de markttechnische onderbouwing van het initiatief is wankel. En omdat we de discussie over de Ladder opnieuw zullen krijgen bij het Business Park en bij het centrumgebied lijkt het ons raadzaam wanneer het college op dit punt haar huiswerk nog eens overdoet.

Ons tweede punt van zorg betreft de communicatie met de bewoners. In december beloofde het college beterschap inzake de communicatie met de bewoners, inmiddels staat de bewonersvereniging opnieuw lijnrecht tegenover het gemeentebestuur, ditmaal over de kwestie van het verkeer – als we de berichten mogen geloven. Hoe gaan we hier nu verbetering in aanbrengen?

Wat ons betreft begint dat met het vertellen van het eerlijke verhaal. Het college mag dan vinden dat Ter Borch nauwelijks verandert door dit soort planwijzigingen, maar de bewoners denken daar anders over. Leg daarom helder uit dat er op deze plek een crematorium komt en met welke argumenten. Verzwijg ook niet het gemeentelijk belang van de grondverkoop. En ga hierover op een goede, eigentijdse manier in gesprek met de inwoners. In het oorspronkelijke raadsvoorstel stond dat ‘Omwonenden in het verdere proces worden betrokken voor een goede stedenbouwkundige en landschappelijke invulling van het crematorium’: wat is hiervan terecht gekomen? Wij lezen er niets over terug.

Het overleg met de bewonersvereniging komt op gang, maar loopt nog niet echt soepel. En de inwoners van de wijk moeten het doen met een briefje in de bus en een inloopuur in een bouwkeet. Dat moet toch beter en intensiever kunnen. Uit de ingediende zienswijzen – die allemaal zijn afgewezen – komt een beeld naar voren dat deze conclusie onderschrijft.

Kees de Graaf

Kees de Graaf

  Geboren in Vollenhove (op de rand van de Noordoostpolder). Middelbare school in Enkhuizen, studie sociale geografie aan de Universiteit van Amsterdam. Na verschillende banen bij onderzoeksbureaus en een bouwbedrijf in 2000 de overstap gemaakt naar het bestaan als zelfstandige. Niet veel later verhuisd van Amsterdam naar Zuidlaren. Vader van drie kinderen. Woont samen. Werkzaamheden:

Meer over Kees de Graaf